5-145COM

5-145COM

Commission des Finances et des Affaires économiques

Annales

MARDI 24 AVRIL 2012 - SÉANCE DE L'APRÈS-MIDI

(Suite)

Demande d'explications de M. Bert Anciaux au secrétaire d'État à l'Environnement, à l'Énergie et à la Mobilité, et aux Réformes institutionnelles sur «les normes de sécurité optimales pour les voyages en autocar» (no 5-2117)

De heer Bert Anciaux (sp.a). - Het recente en intens droevige busongeval in Sierre heeft iedereen diep geschokt. Er diende dan ook enige tijd overheen te gaan voordat we hierover politieke vragen konden stellen. Om dergelijke tragische ongevallen in de toekomst te voorkomen, lijkt me nu het moment gekomen om ons af te vragen of onze autobussen voldoen aan alle veiligheidsvoorschriften, meer in het bijzonder voor het vervoer van kinderen. Het blijkt dat bijna alle kinderen in de bus een gordel droegen. Jammer genoeg heeft die niet geholpen.

In de pers is bericht over de veiligheidsaspecten van vangrails. De vraag rijst of ze voldoende hoog zijn voor bussen, of ze niet de wielen kunnen blokkeren, zodat een manoeuvre onmogelijk wordt. Het ongeval heeft ook aangetoond dat aan de binnenkant zo een bus onvoldoende bescherming biedt bij een harde klap.

Worden die aspecten besproken in een werkgroep? Worden er conclusies getrokken?

Ik ben me ervan bewust dat er altijd wel tragedies zullen zijn, precies omdat sommige situaties gewoon niet te voorspellen zijn. Desalniettemin ben ik van oordeel dat de overheid moet proberen meer te doen. Let wel, ik verwijt niemand iets, behalve mezelf omdat we niet meer veiligheid kunnen waarborgen bij busreizen. Ik wil ook niet beweren dat de wetgeving a priori niet voldoet, maar vraag me wel af of we niet nog meer maatregelen kunnen nemen op het vlak van chauffeurs, opleiding en materiaal. Moeten de rijtijden niet strenger worden gecontroleerd? Voor het ongeval in Sierre zal dat wel geen rol hebben gespeeld, aangezien de reis pas was aangevat. Moet de toegelaten snelheid niet worden aangepast? Moeten we niet strenger zijn voor het materiaal? In de VS gebeurt het vervoer van kinderen door herkenbare gele bussen. Kan dat voorbeeld ons inspireren? Houdt de regelgeving voldoende rekening met de specifieke fysieke kenmerken van kinderen? Bestaan er mogelijkheden om de fysieke toestand van de chauffeurs nauwkeuriger en meer continu te monitoren?

Welke evaluaties maakte de staatssecretaris in verband met de wettelijke regelingen geldend voor het personenvervoer per autobus, en meer bepaald voor kinderen? Stelde de staatssecretaris verbeterpunten vast of kan hij bevestigen dat de wettelijke verplichtingen de veiligheid van busreizen optimaal waarborgen, ook en specifiek van jonge kinderen? Als dat zo is, des te beter.

Kent de staatssecretaris systemen, methodes, apparaten en dergelijke die de veiligheid van de autobussen en de fysieke alertheid van de chauffeurs beter kunnen bewaken? Overweegt de staatssecretaris om de regelgeving daaromtrent aan te passen? Zo ja, hoe, wanneer en met welke specifieke effecten?

De heer Melchior Wathelet, staatssecretaris voor Leefmilieu, Energie en Mobiliteit en voor Staatshervorming. - Allereerst wil ik mijn oprecht medeleven betuigen met de familie en vrienden van de slachtoffers van het verschrikkelijke ongeval.

In afwachting van de resultaten van het onderzoek met betrekking tot de mogelijke oorzaak van het ongeval zijn enige terughoudendheid en bescheidenheid op hun plaats, wat ook bleek uit de vraag van de heer Anciaux.

Voor de opleiding en de monitoring van chauffeurs en de veiligheidsvoorschriften waaraan bussen moeten voldoen, gelden reeds strenge regels in het kader van de internationale en Europese reglementering. Zo is er conform de Europese Richtlijn 2003/59 de voortgezette opleiding voor beroepschauffeurs. Het betreft een opleiding van 35 uren die elke vijf jaar moet worden gevolgd.

Ook de medische criteria voor chauffeurs van autocars zijn zeer strikt. Die criteria zijn gebaseerd op Europese richtlijnen. België is in bepaalde domeinen conform de conclusies van een Europese werkgroep van medici, zelfs strenger dan die richtlijnen.

De reglementering voor rijden onder invloed houdt een nultolerantie in voor buschauffeurs. Die nultolerantie werd trouwens vastgelegd in overleg met de sector, die daarvoor ook vragende partij was.

Met betrekking tot de veiligheidsvoorschriften van bussen moet elk van de onderdelen aan uiterst gedetailleerde technische voorschriften voldoen. Daarenboven moeten autocars alle drie maanden technisch worden gekeurd. De verongelukte bus voldeed aan alle eisen daaromtrent, zoals uit de documenten sinds de ingebruikname van dat voertuig blijkt.

De normen zijn reeds goed uitgewerkt op het niveau van de EU en de VN. In die instellingen zal het ongeval worden geanalyseerd en zal worden onderzocht of aanpassingen aan die Europese en internationale normen noodzakelijk zijn.

Omdat het Belgisch beleid ter zake gestoeld is op internationale en Europese reglementering, lijkt het in eerste instantie wenselijk dat op dat niveau wordt bekeken of bijsturingen van die instrumenten noodzakelijk zijn. Dat de veiligheid van kinderen in bussen een prioriteit is, staat buiten kijf.

Mijn administratie heeft een werkgroep opgericht die alles zal checken en onderzoeken om een zo sereen mogelijke analyse te kunnen maken van de bestaande maatregelen.

In samenwerking met minister Milquet hebben we onlangs een grootse controlecampagne opgezet op het parkeerterrein langs de E19 in Peutie. Ik was verrast door het groot aantal buitenlandse bussen, zoals Nederlandse, Franse, Duitse en Bulgaarse, die niet voldeden aan de wetgeving en de normen. Er reden er zonder verzekering, zonder bepaalde veiligheidsdocumenten, met een vervalste tachograaf en een aantal chauffeurs hadden de rusttijden niet gerespecteerd.

Zo een controle maakt alleszins duidelijk dat controle ontzettend belangrijk is, niet alleen voor vrachtwagens, maar eveneens voor autobussen. Alleen middels controle kunnen we ons ervan verzekeren dat er geen onredelijke concurrentie is die tevens een groot veiligheidsrisico inhoudt.

De heer Bert Anciaux (sp.a). - Ik ben het helemaal eens met de staatssecretaris. Het stemt me tevreden dat een werkgroep werd opgestart, niet om snel maatregelen te nemen maar om sereen mogelijke verbeteringen aan onze regelgeving in overweging te nemen.

Ik herhaal dat we niet de illusie mogen wekken dat de huidige regelgeving niet voldoet. De staatssecretaris heeft dan ook terecht verwezen naar de zeer strenge normen en regels. Omdat net onze automobielsector aan strenge voorwaarden moet voldoen, is het ongeval in Sierre des te schrijnender.

Ik stel voor in de discussie ook de vangrails op te nemen. Een wagen die in de vangrails terechtkomt, kan zijn wielen nog draaien, maar dat is niet het geval met een autobus. Een hogere vangrail zou de autobus misschien meer manoeuvreerruimte kunnen geven. Ik weet uiteraard niet of een dergelijke maatregel nuttig is, maar hij zou alleszins moeten worden onderzocht.