2-240 | 2-240 |
(De tekst aangenomen door de commissie voor de Binnenlandse Zaken en voor de Administratieve Aangelegenheden is dezelfde als de tekst van het door de Kamer van volksvertegenwoordigers overgezonden ontwerp. Zie stuk Kamer 50-2035/1.)
(De tekst van de artikelen en van de amendementen wordt uitzonderlijk in de bijlage opgenomen.)
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Wij wensen ons niet te beperken tot negatieve kritiek op de voorgestelde regeling. Wij hebben een globaal nieuw voorstel uitgewerkt en ingediend met de amendementen 11 en volgende.
Amendement 11 strekt ertoe artikel 2 te doen vervallen. Ik heb mijn argumenten betreffende de provinciale kieskringen en de ongelijke behandeling van Brussel - Halle - Vilvoorde al genoegzaam ontwikkeld in de algemene bespreking.
Mijn amendement 9 is een subsidiair amendement op amendement 8 van de heer Verreycken. Ik verwijs naar mijn schriftelijke verantwoording.
Mijn amendement 10 is ook een subsidiair amendement op amendement 8 van de heer Verreycken. Ik verwijs naar mijn uitvoerige schriftelijke verantwoording.
De heer Wim Verreycken (VL. BLOK). - In verband met amendement 10 van de heer Vandenberghe wens ik er toch op te wijzen dat identiek dezelfde problematiek wordt hernomen in amendement 1 van de heer Dallemagne en in amendement 3 van mezelf en dat ook collega Siquet hierover kort heeft gesproken.
Dit onderwerp lijkt over de partijgrenzen heen verschillende senatoren te beroeren en veel meer dan de snelle afhandeling ervan zou doen vermoeden. Een en ander heeft betrekking op de rechten van de Duitstaligen en ik wens te verwijzen naar het verslag waarin het antwoord dat ik terzake van de minister kreeg, is opgenomen: "... dat een gewaarborgde vertegenwoordiging van deze gemeenschap in de Kamer en in de Senaat strijdig zou zijn met de Grondwet". Hier ontgaat mij iets. Is de aanwezigheid van de heer Siquet in dit halfrond misschien strijdig met de Grondwet? Ik denk dat de Grondwet bepaalt dat een lid van de Raad van de Duitstalige Gemeenschap lid is van de Senaat. Uit de amendementen en uit de opmerking van de heer Siquet blijkt dat er ook vraag is naar een vaste vertegenwoordiging van de Duitstalige Gemeenschap in de Kamer van volksvertegenwoordigers. Dat is nog altijd mogelijk. Het Duitstalig gebied telt op het ogenblik 71.304 inwoners. Met toepassing van artikel 63 van de Grondwet wordt één zetel toegewezen bij 68.642 inwoners, wat minder is dan het aantal inwoners van de Duitstalige Gemeenschap. Deze gemeenschap vormt overigens ook een kieskring voor de Europese verkiezingen. Het zou dus helemaal niet abnormaal zijn om van de Duitstalige Gemeenschap een kieskring voor de Kamer te maken. Ik vraag de bijzondere aandacht van alle collega's voor amendement 10 van de heer Vandenberghe, voor amendement 1 van de heer Dallemagne en voor amendement 3 van mezelf. Ik betreur dat de heer Siquet zelf geen amendement heeft ingediend.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Hij mag niet!
De heer Wim Verreycken (VL. BLOK) - Anders zou vanuit vier verschillende hoeken een zelfde benadering zijn voorgesteld. Maar de heer Mahoux heeft zeer snel aan de noodrem getrokken toen de heer Siquet zijn standpunt begon uiteen te zetten en ik begrijp dus waarom collega Siquet geen amendement mocht indienen. Ik vind dit bedroevend voor de parlementaire geplogenheden. Maar ik wens te beklemtonen dat minstens vier verschillende partijen een evenredige en eerlijke vertegenwoordiging van de Duitstalige Gemeenschap voorstaan. De Duitstalige Gemeenschap moet mijns inziens worden losgeweekt van het arrondissement Verviers.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - In amendement 12 en volgende op artikel 2 stellen we een alternatief voor dat tot doel heeft het Duitse kiessysteem voor de Kamer van volksvertegenwoordigers in te voeren. Dat systeem komt het best tegemoet aan het streven naar een zo groot mogelijke herkenbaarheid van de politiek bij de burger. De helft van de mandaten wordt, afhankelijk van het bevolkingsaantal, verdeeld volgens rechtstreekse aanwijzing in kieskringen, waarbij de kandidaat die het hoogste aantal stemmen behaalt, verkozen is. De andere helft wordt proportioneel verkozen over een lijst die in de deelstaat is ingediend.
"Voor de verkiezing van de Kamer van volksvertegenwoordigers worden 76 volksvertegenwoordigers aangeduid door het Nederlandse en het Franse kiescollege, zoals omschreven in §2. 64 volksvertegenwoordigers worden aangeduid door de lokale kieskringen, bedoeld in §3. 10 volksvertegenwoordigers worden aangeduid door de hoofdstedelijke kieskringen bedoeld in §4."
Dat systeem biedt het voordeel dat de helft van de kamerleden volgens het meerderheidsstelsel wordt verkozen, maar dat men tegelijkertijd een stem uitbrengt voor een partij. Volgens het Duitse systeem krijgt een partij die 15% van de stemmen behaalt, maar waarbij geen enkele kandidaat rechtstreeks wordt verkozen, 15% van het totaal aantal zetels via de deelstaatlijst. De helft van de zetels wordt rechtstreeks toegewezen en de andere helft via de lijst van de partij voor de deelstaat. De kleine liberale partij in Duitsland behaalt geen enkele rechtstreekse zetel, maar krijgt op basis van de procentuele uitslag al haar zetels via de deelstaatlijst. Op die manier verliest men geen enkele zetel en kan de kiezer zowel een stem uitbrengen voor een meerderheidskandidaat als voor de partij die hij bij de zetelverdeling kiest. Dat is volgens ons het juiste compromis. De helft van de kandidaten zijn lokale kandidaten en de andere helft wordt gekozen op de deelstaatlijst.
We hebben niet uitsluitend negatieve kritiek, maar hebben ons voorstel uitgewerkt in de volgende amendementen.
In amendement 13 stellen we voor de provincie Antwerpen te verdelen in een aantal kieskringen, namelijk Antwerpen 1, 2 en 3, Edegem, Schoten, Brasschaat, Brecht, Mechelen, Heist-op-den-Berg, Turnhout, Geel en Herentals.
Amendement 14 bevat de indeling voor Vlaams-Brabant.
Amendement 15 bevat de indeling voor Limburg.
Amendement 16 bevat de indeling voor Oost-Vlaanderen.
Amendement 17 bevat de indeling voor West-Vlaanderen.
Amendement 18 bevat de indeling voor Waals-Brabant.
Amendement 19 bevat de indeling voor Henegouwen.
Amendement 20 bevat de indeling voor Luik. In Luik hengelen we in het bijzonder naar de stem van mevrouw Lizin. De kieskring Hoei omvat onder meer de gemeenten Amay, Berloz en Borgworm. De gemeente Borgworm wordt ondergeschikt gemaakt aan Hoei, anders zou het amendement bij de stemming uiteraard geen enkele kans maken.
Amendement 21 tot invoeging van een artikel 2decies (nieuw) gaat over de kieskring Luxemburg en amendement 22 tot invoeging van een artikel 2undecies (nieuw) gaat over de kieskring Namen.
Wij willen dus een nieuwe kieswet die de burger dichter bij de politiek brengt. Objectief gezien zou de Senaat die amendementen moeten goedkeuren.
Amendement 23 wil artikel 3 doen vervallen. Ik heb meermaals het nefaste verloop van de verkiezingen in de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde aangeklaagd. Dit amendement maakt een einde aan die nefaste situatie. Mijn amendementen 24 tot en met 26 zijn technische amendementen betreffende die kieskring.
De amendementen 27 en 28 zijn subsidiaire amendementen op amendement 23.
Amendement 29 wil artikel 4 doen vervallen. Zowel vanuit het oogpunt van de legaliteit als vanuit het oogpunt van de opportuniteit, dient de voorgestelde regeling verworpen te worden. Er is geen zinvolle reden aan te dragen om een afzonderlijke voordracht van Franstalige en Nederlandstalige kandidaten in de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde op te leggen. Het verplichten van het indienen van taalgesplitste lijsten in de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde betekent een onaanvaardbare inbreuk op de keuzevrijheid van de kiezer. Deze inbreuk is daarenboven discriminatoir, vermits een soortgelijke verplichting niet geldt in enige andere kieskring.
Amendement 30 is een eerste subsidiair amendement op amendement 29. In de verantwoording verwijs ik onder meer naar het tweede advies van de Raad van State. Die heeft opgemerkt dat de precisering in de parlementaire voorbereiding dat de controle op de taalverklaring alleen betrekking heeft op de vormelijke regelmatigheid niet volstaat en dat "de tekst zelf van de voorgestelde wet behoort de aard van de verplichting aan te geven, benevens de reikwijdte van de controle die door het hoofdbureau en vervolgens eventueel door de Raad van State uitgeoefend wordt". Wij willen gezag geven aan deze belangwekkende beschouwingen van de Raad van State.
Mijn amendementen 31 tot en met 35 zijn eveneens subsidiaire amendementen op amendement 29.
De heer Joris Van Hauthem (VL. BLOK). - Onze amendementen hebben alle te maken met de splitsing van het kiesarrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde. Het amendement op artikel 4 betreft de effectieve splitsing van dat arrondissement. Met die amendementen komen wij tegemoet aan de uitvoering van het regeerakkoord van de Vlaamse regering.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Amendement 36 strekt ertoe artikel 5 te doen vervallen.
Deze bepaling voegt een zoveelste ongerijmdheid toe aan de regeling inzake de kamerverkiezingen in Brussel-Halle-Vilvoorde, door de voordracht van Nederlandstalige kandidaten te verbinden aan een aantal handtekeningen dat wordt bepaald op grond van deze kieskring en de kieskring Leuven. Dat is een discriminatoire beperking van de mogelijkheden van Nederlandstaligen om in Vlaams-Brabant kandidaat te zijn voor de kamerverkiezingen.
Amendement 37 is een subsidiair amendement op amendement 36.
Amendement 38 is het tweede subsidiair amendement op amendement 36.
Amendement 39 is het derde subsidiair amendement op amendement 36.
De heer Wim Verreycken (VL. BLOK). - Amendement 5 sluit aan op amendement 4. Het wijst nogmaals op de ongelijkheid in het aantal kandidaten. Uit de verantwoording van dat amendement blijkt duidelijk dat de Franstaligen met 45 kandidaten naar de verkiezingen zullen trekken, terwijl het er maar 34 zouden mogen zijn. Dat zal een vertekening tot gevolg hebben voor de toekenning van campagnemiddelen. Dit amendement wil dat het aantal kandidaten wordt bepaald door het aantal te begeven mandaten in de kieskringen en niet door een meerderheid. Het zouden er dus 29 moeten zijn, niet meer, niet minder.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Amendement 40 strekt ertoe artikel 6 te doen vervallen. Dit artikel laat de apparentering toe voor de Franstalige lijsten ingediend in de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde en de kieskring Waals-Brabant of Nijvel. Men weigert de apparentering Brussel-Halle-Vilvoorde-Leuven. Daar maakt men in feite één kieskring van, zodat dat verschuiving ten nadele van de Nederlandstalige naar de Franstalige lijsten gemakkelijk wordt. Voor de Franstaligen maakt men wel de apparentering tussen Brussel-Halle-Vilvoorde en Nijvel. Il faut le faire!
Amendement 41 is een subsidiair amendement op amendement 40.
Amendement 42 is het tweede subsidiair amendement op amendement 40.
De heer Joris Van Hauthem (VL. BLOK). - Met ons amendement 6 willen wij artikel 132 van het Kieswetboek doen vervallen. Dat artikel heeft betrekking op de mogelijkheid van de verbinding tussen lijsten die voorgedragen worden in kieskringen die tot dezelfde provincie behoren en - als uitzondering - tussen lijsten die voorgedragen worden in de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde, enerzijds, en naar gelang van het geval de kieskring Leuven of de kieskring Waals-Brabant, anderzijds. Wij vinden dat, als men de apparentering wil afschaffen, men geen uitzondering moet maken voor de apparentering tussen de Franstalige lijsten van Brussel-Halle-Vilvoorde en die van Waals-Brabant of van Nijvel.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Amendement 43 strekt ertoe artikel 7 te doen vervallen. Deze bepaling weerspiegelt het dubbelzinnige karakter van de voorgestelde hervorming, die haar bestaansgrond vindt in een afwijzing van het stelsel van de apparentering, maar diezelfde apparentering toch laat bestaan tussen Brussel-Halle-Vilvoorde en Waals-Brabant.
Amendement 44 is een subsidiair amendement op amendement 43.
Voor amendement 45 geldt dezelfde verantwoording als voor amendement 41.
Amendement 46 is een subsidiair amendement op amendement 45.
Voor amendement 47 geldt dezelfde verantwoording als voor amendement 42.
Amendement 48 strekt ertoe artikel 10 te doen vervallen. De opstelling van taalgescheiden samenvattende tabellen is een uiting van de nefaste logica van deze hervorming, die enerzijds te allen prijze de splitsing van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde wenst te vermijden, maar anderzijds een verkapte sub-nationaliteit invoert, door de verkiezing van de kamerleden in de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde afhankelijk te maken van een patent ongrondwettige verklaring van taalaanhorigheid.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Amendement 50 strekt ertoe artikel 11 te doen vervallen. Er is geen enkele reden om een specifiek stelsel van zetelverdeling in te voeren voor drie met name genoemde kieskringen. Ik heb de zwakte van deze tekst die strijdig is met de Grondwet en met artikel 3 van het Eerste Aanvullende Protocol bij het Europees Verdrag voor de rechten van de mens en artikel 14 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens aangeklaagd.
Het amendement 51 is subsidiair op amendement 50.
De heer Wim Verreycken (VL. BLOK). - Met amendement 7 op artikel 11 willen we vermijden dat bij een gelijkheid van breuk de resterende zetel automatisch naar de Franstalige lijstengroep gaat. Dit lijkt ons niet aanvaardbaar. We pleiten ervoor liever het lot te laten beslissen dan een automatisme in te voeren dat deze zetel automatisch naar de Franstalige lijstengroep laat gaan.
De heer Hugo Vandenberghe (CD&V). - Amendement 52 op artikel 11 is een technisch amendement.
Amendement 53 dat artikel 12 wil doen vervallen, betreft de opvolgers waarover ik meermaals heb gesproken.
Amendement 54 dat een nieuw artikel 13bis invoert, is een technisch amendement.
Amendement 55 dat een nieuw artikel 14 invoegt, wordt verantwoord door amendement 56 en betreft de wijze waarop de kandidaten voor de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde en de kieskring Leuven in onze visie aangewezen moeten worden. Tijdens de algemene bespreking ben ik zeer uitvoerig op deze problematiek ingegaan. Ik verwijs dan ook naar de schriftelijke verantwoording.
Ik heb de draagwijdte van amendement 57 dat ertoe strekt een nieuw artikel 16 in te voegen, reeds eerder uiteengezet.
De heer Joris Van Hauthem (VL. BLOK). - Amendement 3 van de heer Verreycken wil de bijlage van het wetsontwerp wijzigen. Het amendement heeft niet alleen betrekking op de splitsing van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in een kieskring Franstalig Brussel en een Vlaamse kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde-Leuven, maar komt ook tegemoet aan de verzuchtingen van collega Siquet. We vinden dat er ook in Duitstalig België een aparte kieskring moet komen.
M. Georges Dallemagne (CDH). - Mon premier amendement a pour objet de créer une douzième circonscription qui serait dénommée Eupen-Saint-Vith, dont le chef-lieu serait la capitale administrative des cantons de l'Est, soit Eupen, et qui permettrait aux germanophones d'être représentés à la Chambre des représentants, conformément à l'article 63, paragraphe 3 de la Constitution, qui dispose que « la répartition des membres de la Chambre des représentants entre les circonscriptions électorales est mise en rapport avec la population par le Roi ».
Mon deuxième amendement vise à scinder le Hainaut en deux circonscriptions homogènes et à éviter ainsi d'avoir une circonscription mammouth, unique, sans lien suffisant de proximité entre les personnes ni entre les personnes et les élus.
-De stemming over de amendementen wordt aangehouden.
-De aangehouden stemmingen en de stemming over het wetsontwerp in zijn geheel hebben later plaats.