2-47 | 2-47 |
Mme la présidente. - Je vous propose de joindre ces demandes d'explications. (Assentiment)
M. René Thissen (PSC). - Ma demande d'explications sera brève étant donné qu'elle vise à obtenir des réponses à des questions tout à fait précises.
En cinq ans, le nombre des fermes biologiques agréées a été multiplié par trois et plus.
Ces dernières années, la production biologique connaît un développement important, tant en Flandre où l'on est passé de 47 exploitations en 1994 à 66 exploitations en 1998 qu'en Wallonie où l'on est passé de 53 exploitations en 1994 à 234 exploitations en 1998 . Il est vrai que les conditions d'extension en Wallonie sont plus facilement rencontrées que dans le nord du pays, étant donné le terrain disponible et la densité de la population.
Cette subite augmentation s'explique aussi par le fait que 1998 était la dernière année permettant de se convertir tout en bénéficiant du système d'aide à la reconversion et au maintien octroyé par la Communauté européenne à la suite du règlement CEE n° 2078/92 relatif aux méthodes de production agricole compatibles avec les exigences de la protection de l'environnement.
Vu l'engagement de minimum 5 ans à appliquer aux méthodes de production biologique, le paiement de l'aide se poursuit de 1998 à 2003 pour les exploitants dont l'engagement a pris ses effets entre 1994 et 1998.
Je viens d'apprendre que le versement des primes 1998 aurait pris du retard. De nombreux producteurs "bio", et principalement ceux qui se sont engagés récemment dans ce type de production, ont un besoin crucial de ces aides parce qu'ils ont évidemment subi une diminution de leurs autres revenus.
Puis-je vous demander de bien vouloir m'indiquer quel est le retard pris par l'administration pour le versement de ces primes, le nombre d'agriculteurs concernés, ainsi que le nombre de primes en attente? Quand seront-ils indemnisés?
Enfin, pour les nouveaux producteurs qui se sont engagés dans ce type de production en 1999, pouvez-vous me confirmer qu'une prolongation de deux ans des aides à la culture "bio" est prévue? Si oui, quand peut-on envisager la parution des arrêtés d'exécution qui permettront à tous les producteurs d'être sécurisés juridiquement?
De heer Michiel Maertens (AGALEV). - De regering streeft ernaar tegen 2005 ongeveer 5 % van de land- en tuinbouwproductie naar de bioteelt te laten overschakelen en ze belooft daartoe de nodige maatregelen te nemen. Tot onze grote vreugde blijkt de vraag naar biogroenten op de markt drie maal groter dan het eigen aanbod, zodat heel wat biogroenten uit het buitenland moeten worden aangevoerd. Zowel voor de groenteverwerkende bedrijven als voor de in crisis verkerende landbouwsector is het van groot belang dat de overheid de nodige stimulerende maatregelen neemt.
In de kleine, maar niet onbelangrijke sector van de bioglastuinbouw gebeurt nochtans het omgekeerde: daar blijkt de EU-richtlijn 2092/91 op een concurrentievervalsende wijze te worden geïnterpreteerd zodat onze bioglastuinbouwtelers worden benadeeld tegenover hun Nederlandse collega's die op hetzelfde ogenblik als de Belgische telers op bioproducten overschakelden. Zij krijgen een marktvoordeel tegenover de Belgen van zes maand tot één jaar. Dit is te wijten aan de interpretatie door de producentenorganisatie Belbior van bijlage I, lid 1 van de genoemde richtlijn over het verkorte omschakelingsysteem.
Vroeger was dit voor België en Nederland gelijk. Na zes maanden kon het label "in overschakeling" en na één jaar het label "biogarantie" worden verkregen, op voorwaarde dat kon worden bewezen dat de laatste twee jaar voor de aanvraag geen biociden, herbiciden en kunstmest werden gebruikt op het terrein. Het Blik-controleorgaan wenste deze timing te behouden, maar de Belbior-producentenorganisatie verlengde de termijn in België tot respectievelijk één en twee jaar, in plaats van zes maanden en één jaar in Nederland. Daarbij volgde Belbior de redenering dat het Nederlandse SKAL, haar zusterorganisatie, de Belgische maatregel maar moet overnemen. In deze periode van groenteschaarste op de Belgische biomarkt is deze concurrentievervalsende maatregel totaal onaanvaardbaar.
Of het daarbij over één of over honderd telers gaat, doet niet ter zake. Het gaat om het commerciele principe. De Belbiorfilosofie, dat België daardoor betere producten op de markt brengt, is evenmin relevant. Hier wordt het gelijkheidsprincipe en de Europese concurrentieregel manifest overtreden. Daardoor wordt de Belgische biotelers ook de verhoogde hectaresteun tijdelijk onthouden, wat wel een besparing voor de schatkist betekent, maar allesbehalve bewijst dat de overheid het goed meent met de bioteelt. De minister moet dus Belbior terechtwijzen en onze glastuinbouwtelers dezelfde kansen geven als hun Nederlandse collega's. De hectaresteun die sommige telers krijgen, dekt nog niet eens de controlekosten per hectare die hen door Blik worden opgelegd. Zij kunnen dus moeilijk overschakelen, hoe graag ze dat ook zouden willen.
Is de minister bereid deze situatie recht te trekken en tegen het Belbioradvies in het verkorte overschakelingsysteem opnieuw in te voeren zodat België op concurrentieel vlak op hetzelfde niveau komt als Nederland? Waarom neemt hij dit standpunt in en binnen welke termijn wil hij dit doen? Het moet immers zeer snel gebeuren, anders heeft het geen zin.
Werd hierbij ook voldaan aan de eis van de EU-richtlijn dat de lidstaten elkaar moeten informeren over de invoering van het verkorte overschakelingsysteem, teneinde aan geen concurrentievervalsing op de EU-biomarkt te doen?
M. Jaak Gabriëls, ministre de l'Agriculture et des Classes moyennes. - Le régime des aides "bio" prévoit que, sauf pour les cas suffisamment motivés, l'aide est versée une fois par an aux bénéficiaires, au plus tard dans un délai de 4 mois suivant la fin de l'année civile de l'introduction de la demande. Pour l'année de récolte 1998, les producteurs ont été payés le 20 avril 1999. Dix-neuf demandes sont tenues en délibéré en raison de l'introduction tardive des formulaires de demande. Pour l'année de récolte 1999, 202 des 251 producteurs ayant introduit une demande d'aide ont été payés le 28 avril 2000. Trois demandes sont tenues en délibéré en raison de l'introduction tardive des formulaires de demande. En outre, le 19 mai 2000, 34 demandes étaient encore en cours de traitement, à défaut d'un certain nombre de données ou de documents indispensables à l'évaluation. Finalement, 12 demandes ont été refusées ou retirées.
Les 22 demandes tenues en délibéré seront finalisées prochainement et les primes seront versées après signature du projet d'arrêté ministériel relatif à l'augmentation annoncée des primes à la culture maraîchère et à la prolongation de la mesure pour les années 1999 et 2000. Ce projet prévoit, notamment, un article, à effet rétroactif jusqu'au 1er janvier 1998, harmonisant la date d'introduction des formulaires de demande pour la prime "bio" avec celle de l'aide à la superficie pour les grandes cultures. L'accord de mon collègue du Budget a été demandé pour la finalisation de ce dossier.
Sta me toe nu te antwoorden op de vragen van de heer Maertens over de toepassing van de EU-richtlijn 2092/91, bijlage 1, over de biolabels.
Hij vroeg of ik bereid ben de situatie recht te zetten en tegen het Belbior-advies in met de invoering van het verkort overschakelingssysteem opnieuw op het Nederlands concurrentieel niveau te komen, en binnen welke termijn dit kan gebeuren. Bijlage 1 van de richtlijn 2092/91 biedt het controleorganisme inderdaad de mogelijkheid om in welbepaalde gevallen en mits toestemming van de bevoegde autoriteit de omschakelingsperiode te verkorten, rekening houdend met het vroeger gebruik van de percelen. Bijgevolg ligt de uiteindelijke beslissing bij de bevoegde autoriteit van iedere lidstaat.
De voorwaarden in Nederland zijn duidelijk bepaald. Bijgevolg is Nederland niet in overtreding met de Europese regelgeving. Nederland onderscheidt zich wel van de andere lidstaten door het op vrij grote schaal toepassen van de verkorting.
Het probleem van de glastuinbouw wordt in ons land besproken op het eerstkomend overlegcomité biologische landbouw. Op basis van de adviezen die door de verschillende vertegenwoordigers van de sector worden uitgebracht, zal het departement een passende beslissing nemen, rekening houdend met de geldende voorschriften en garanties terzake. De betrokken sectoren zullen hiervan meteen op de hoogte worden gebracht.
De heer Maertens vroeg ook of werd voldaan aan de eis van de EU-richtlijn dat lidstaten elkaar moeten informeren over de invoering van het verkort overschakelingssysteem, teneinde aan geen concurrentievervalsing op de Europese Unie-markt te doen. In dit geval is het systematisch informeren niet in de reglementering opgenomen. Dit is enkel het geval wanneer de verkorting van de omschakelingsperiode het gevolg is van een behandeling met bijvoorbeeld een pesticide in het kader van een verplichte actie ter bestrijding van een ziekte of een parasiet in een regio.
Mijn diensten zullen evenwel niet nalaten in Europees Unie-verband een uniforme toepassing van de regelgeving na te streven.
M. René Thissen (PSC). - J'ai eu toutes les réponses que j'attendais. Mon seul souhait est que les vingt-deux dossiers en suspens soient clos très rapidement.
De heer Michiel Maertens (AGALEV). - Ik dank de minister voor zijn duidelijk antwoord. Ik wil hem echter een bijkomende vraag stellen.
Wanneer zal het overlegcomité vergaderen? Als dit overleg te lang op zich laat wachten, kunnen bepaalde telers het label immers niet meer bekomen. De vooropgestelde periode is nu eenmaal snel voorbij als het comité maar alle drie tot vier maanden vergadert.
De heer Jaak Gabriëls, minister van Landbouw en Middenstand. - De heer Thissen, die overigens niet meer aanwezig is, heeft niet gerepliceerd noch een bijkomende vraag gesteld, maar ik vermoed dat hij instemt met de wijze waarop wij het programma 2000 zullen toepassen.
Wat de bijkomende vraag van de heer Maertens betreft, zal ik erop aandringen dat het overleg zo spoedig mogelijk plaatsvindt. In de Agenda 2000 werd in een belangrijke mate rekening gehouden met de biologische landbouw.
Europa zal het programma 2000 dat we hebben ingediend, eerstdaags goedkeuren. Het spreekt dan ook voor zich dat we geen maanden zullen wachten met de concrete invulling van dit programma.
- L'incident est clos.
Mme la présidente. - L'ordre du jour de la présente séance est ainsi épuisé.
Les prochaines séances auront lieu le mardi 30 mai 2000 à 10 h et à 14 h 30.
(La séance est levée à 19 h 20.)