Gevangenissen - Cipiers - Opleiding - Gebrek - Organisatie - Maatregelen
strafgevangenis
gevangenispersoneel
beroepsopleiding
gedetineerde
geestesziekte
| 18/10/2022 | Verzending vraag (Einde van de antwoordtermijn: 17/11/2022) |
| 12/1/2023 | Antwoord |
Motivering van het transversale karakter van de schriftelijke vraag: de gebouwen van de gevangenis van Vorst worden beheerd door de Regie der Gebouwen en bevinden zich op het grondgebied van het Brusselse Gewest.
Op 23 september 2022 werden negen cipiers vrijgesproken die terecht stonden voor feiten van fysiek en moreel geweld tegen gedetineerden. De uitspraak zou de malaise binnen het gevangeniswezen reflecteren. Er is sprake van ernstige feiten van machtsmisbruik en fysiek geweld zou in ons gevangeniswezen courant zijn om de veiligheid van de cipiers te vrijwaren. Daarenboven zouden gevangenen met psychologische problemen naar de isoleercel gebracht worden omwille van de overbevolking en werden sommige cipiers niet opgeleid. De erbarmelijke toestanden werden al verschillende keren aangekaart in uitspraken van het Europees Hof voor de rechten van de mens.
Daarom volgende vragen:
1) Hoe komt het dat cipiers die geen opleiding genoten aan het werk zijn in onze gevangenissen?
2) Op welke manier wordt de opleiding van cipiers georganiseerd? Waaruit bestaat deze opleiding?
3) Welke bijkomende maatregelen worden er genomen om voldoende omkadering te garanderen voor gevangenen met psychologische problemen?
1) Er dient een onderscheid gemaakt te worden tussen de basisopleiding en de voortgezette opleiding. De basisopleiding wordt gevolgd bij de start van de carrière, de voorgezette opleiding kan nadien gevolgd worden en is meer gericht op bepaalde thema’s of competenties.
Door de jaren heen is de inhoud en organisatie van de basisopleiding gewijzigd. Momenteel krijgen alle nieuwe werknemers een introductieopleiding van vijftien werkdagen als onderdeel van de on-the-job training, gevolgd door verschillende thematische modules. Gezien het huidige personeelstekort en het belang om nieuwe medewerkers (cf. ook contractuelen en «Rosetta’s») zo snel mogelijk in dienst te laten treden, kunnen zij ook starten in de gevangenis. Zij worden op het terrein omkaderd door een mentor en op een later tijdstip uitgenodigd voor de introductieopleiding.
Dit is geen optimale situatie en alles wordt in het werk gesteld om de vijftien-daagse opleiding zo snel als mogelijk aan alle nieuwe medewerkers aan te bieden. Er is ook prioriteit voor de nieuwe medewerkers die aan de slag gaan in de gevangenis van Haren en Dendermonde.
2) De basisopleiding gaat door in het opleidingscentrum in Brugge voor de Nederlandstalige medewerkers en in het opleidingscentrum in Marneffe voor Franstalige medewerkers. Binnenkort zal het nieuwe opleidingscentrum in het centrum van het land gelokaliseerd in de administratieve gebouwen van de gevangenis van Haren eveneens operationeel zijn.
Bij hun indiensttreding ontvangen de nieuwe medewerkers een uitnodiging om zich aan te bieden in het opleidingscentrum. De inhoud van de opleiding vindt u in bijlage. In het kader van de professionalisering en differentiatie zijn er in de nieuwe gevangenissen van Haren en Dendermonde nieuwe functieprofielen, namelijk deze van veiligheidsassistent en detentiebegeleider, gecreëerd. Later zullen deze nieuwe profielen ook in andere gevangenissen gefaseerd worden ingevoerd.
Zij volgen deels een gezamenlijk traject, deels een specifiek traject.
In deze trajecten wordt extra tijd voorzien voor deontologie, integer handelen en dilemmatraining en werken we sinds kort ook samen met de Kazerne Dossin.
3) Gedetineerden die kampen met psychologische problemen of zorgen kunnen in de eerste plaats terecht bij de penitentiaire beambten en in toekomst bij de detentiebegeleiders. Deze personen krijgen naast een generieke opleiding die ook veiligheidsassistenten en penitentiaire beambten krijgen, een bijkomende opleiding in soft skills zoals actief luisteren, motiveren, coaching, conflictbemidddeling, veerkracht en andere. Het Good Lives Model vormt hiervoor het achterliggend kader. Zij zijn als het ware de eerstelijnswerkers waar gedetineerden met hun noden en problemen terecht kunnen en die hen waar nodig doorverwijzen naar gespecialiseerde diensten, intern of sorterend onder de Gemeenschappen.
Daarnaast zijn er de maatschappelijk assistenten en psychologen die tewerkgesteld zijn binnen de psychosociale dienst. Er zijn zorgequipes voor geïnterneerden.
Ook de diensten van de gefedereerde entiteiten doen een aanbod waar gedetineerden beroep op kunnen doen (CAW (Centrum Algemeen Welzijnswerk), geestelijke gezondheidszorg, enz.).
Bovendien is ook het gratis nummer van Tele-Onthaal beschikbaar voor gedetineerden, voor de meerderheid vanuit hun cel.
De door het geachte lid gevraagde gegevens werden haar rechtstreeks meegedeeld. Gelet op de aard ervan worden zij niet gepubliceerd, maar liggen zij ter inzage bij de griffie van de Senaat.